
Binanıza riskli yapı tespiti yapıldı ve tebligat elinize ulaştı. 15 günlük süreniz var. Ne yapacaksınız?
Bu sorunun yanıtı iki aşamada aranmalıdır: önce idari itiraz, ardından gerekirse idare mahkemesinde iptal davası. Her iki aşamada da dilekçenin içeriği ve gerekçeleri belirleyicidir.
Pek çok sitede gördüğünüz "basit itiraz dilekçesi" örnekleri çoğunlukla yetersizdir. Çünkü teknik heyet, dilekçede belirtilen gerekçelerle bağlı değildir — raporu baştan sona tüm teknik unsurlarıyla inceler. Bu nedenle dilekçenin güçlü teknik gerekçeler içermesi şarttır.
Bu rehberde itiraz dilekçesi örneği, iptal davası dilekçesi örneği, gerekçeler ve dikkat edilmesi gereken kritik noktaları avukat perspektifiyle ele alıyoruz.
Riskli yapı; taşıyıcı sistemindeki zayıflıklar nedeniyle ekonomik ömrünü tamamlamış ya da yıkılma riski taşıyan yapıdır. Tespit, 6306 sayılı Kanun kapsamında Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'nca lisanslandırılmış kurum ve kuruluşlar tarafından yapılır.
Tespit başvurusu için dikkat edilmesi gerekenler:
Riskli yapı tespiti sürecinin tüm aşamaları için Riskli Yapı Tespitine İtiraz Nasıl Yapılır? rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Bu değişiklik rakiplerin büyük çoğunluğunda ya yok ya da yanlış anlatılıyor — dikkatli okuyun.
7471 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önce riskli yapı tespiti tüm maliklere ayrı ayrı tebliğ ediliyordu. Yeni düzenlemeye göre:
Bu değişikliğin pratik sonucu şudur: "Tebligatı almadım, haberim yoktu" savunması artık geçerli değildir. 15 günlük itiraz süresi, muhtarlık ilanının son gününden itibaren otomatik olarak işlemeye başlar. Yurt dışında ikamet eden yabancı uyruklu malikler dahil.
Çoğu malik bu ikisini karıştırıyor. Aralarındaki temel farklar:
| Teknik İtiraz | İptal Davası | |
|---|---|---|
| Nereye | Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü veya yetkili Belediye | İdare Mahkemesi |
| Süre | Tebliğden itibaren 15 gün | Tebliğden itibaren 60 gün (doğrudan) veya itiraz reddi tebliğinden itibaren 30 gün |
| Kim inceler | Teknik Heyet (7 kişi: üniversite öğretim üyeleri + Bakanlık personeli) | İdare Mahkemesi + bilirkişi |
| Yıkımı durdurur mu | Hayır | Yalnızca YD kararı alınırsa |
| Birlikte kullanılabilir mi | Evet | Evet |
Önemli: İtiraz ve dava birbirinden bağımsız iki ayrı hukuki yoldur. İtiraz etmeden doğrudan dava açılabilir. İtiraz reddedildikten sonra da dava açılabilir. İtiraz sonucunu beklemek zorunda değilsiniz.
Kimler itiraz edemez:
Aşağıdaki taslak; gerekçelerin somut teknik bulgularla desteklenmesi gereken bir çerçevedir. Her yapı için gerekçeler farklılaşır — bu taslağı kendi durumunuza göre mutlaka bir avukatla birlikte uyarlayın.
ÇEVRE, ŞEHİRCİLİK VE İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ [İL ADI] İL MÜDÜRLÜĞÜ'NE (KENTSEL DÖNÜŞÜM MÜDÜRLÜĞÜ)
İTİRAZ EDEN MALİK(LER): Ad Soyad: …………………………… TC Kimlik No: …………………………… Adres: …………………………… Telefon / E-posta: …………………………… (Birden fazla malik varsa hepsi ayrı ayrı yazılır)
İTİRAZA KONU YAPI: İl / İlçe / Mahalle / Cadde-Sokak / No: …………………………… Tapuda Ada / Parsel No: …………………………… Bağımsız Bölüm No: …………………………… Riskli Yapı Tespit Raporu No ve Tarihi: …………………………… Raporu Düzenleyen Lisanslı Kuruluş: …………………………… Tebligat / İlan Tarihi: ……………………………
KONU: 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında düzenlenen riskli yapı tespit raporuna yasal süresi içinde itirazımızdan ibarettir.
AÇIKLAMALAR:
Yukarıda tapu bilgileri verilen taşınmazın maliki/malikleri bulunmaktayız. Taşınmazımıza ilişkin olarak hazırlanan ve ……………… tarihinde tarafımıza tebliğ edilen/muhtarlıkta ilan edilen riskli yapı tespit raporunu incelediğimizde, raporun aşağıda ayrıntılandırılan teknik ve usule ilişkin eksiklikler içerdiği anlaşılmaktadır.
İTİRAZ GEREKÇELERİ:
(Aşağıdaki gerekçelerden somut durumunuza uyanları seçin ve teknik bulgularla destekleyin; tamamını yazmak zorunda değilsiniz)
Gerekçe 1 — Karot Alma Usulsüzlüğü: Riskli yapı tespit raporunda karot numunelerinin alındığı noktalar incelendiğinde, "Riskli Yapıların Tespit Edilmesine İlişkin Esaslar"da öngörülen kurallara aykırı olarak ……………… noktalarından numune alındığı, taşıyıcı sistemin kritik noktalarından yeterli sayıda numune alınmadığı görülmektedir. Bu haliyle rapor bilimsel dayanaktan yoksundur.
Gerekçe 2 — Statik Hesap Hataları: Raporda kullanılan statik modelleme yönteminde ……………… hataları bulunmaktadır. Yük katsayıları ve deprem yükü hesaplarında TBDY-2018 ve TDY-2007 standartlarına aykırı değerler kullanılmıştır.
Gerekçe 3 — Zemin Etüdü Eksikliği: Yapıya ilişkin zemin etüdü verileri raporun dayanağını oluşturmamakta ya da mevcut zemin verilerinden ……………… şekilde sapan hesaplamalar içermektedir.
Gerekçe 4 — Beton Dayanımı Tespitindeki Hata: Alınan karot numunelerinin laboratuvar analizi TS EN 12504-1 standardına aykırı yöntemle gerçekleştirilmiştir. Gerçek beton dayanımı rapordaki değerden farklıdır; bu durum ekteki teknik mütalaa ile belgelenmiştir.
Gerekçe 5 — Yapının Güçlendirilmiş Olması: Taşınmaz ……………… tarihinde ……………… kapsamında güçlendirme çalışmalarından geçirilmiş olup bu durum ekteki belgelerle sabittir. Güçlendirme sonrası yapının taşıyıcı sistemi raporun sonucunu geçersiz kılmaktadır.
Gerekçe 6 — Tebligat Usulsüzlüğü: (Yalnızca tebligat hatalı yapıldıysa ekleyin) Riskli yapı tespit tutanağı ……………… tarihinde binaya asılmamış / muhtarlıkta usulüne uygun ilan edilmemiştir. Bu nedenle 15 günlük itiraz süresinin başlangıcı hatalıdır ve itirazımız süresindedir.
SONUÇ VE TALEP:
Yukarıda ayrıntılı olarak açıklanan teknik ve hukuki nedenlerle; ……………… adresindeki yapı hakkında düzenlenen riskli yapı tespit raporunun iptali için Teknik Heyet tarafından inceleme yapılmasını; gerekli görülmesi halinde yapının yerinde incelenmesini talep ediyoruz.
Ekteki teknik mütalaa raporu ve belgeler itirazımızın gerekçelerini desteklemektedir.
Saygılarımızla, ……/……/2026
Ad Soyad / İmza: ……………………………
EKLER:
Teknik heyet dilekçede belirtilen gerekçeyle bağlı olmasa da güçlü gerekçeler itirazın kabul şansını artırır.
Güçlü itiraz gerekçeleri:
Zayıf / kabul edilmeyen gerekçeler:
Teknik mütalaa; bağımsız bir inşaat mühendisi veya yapı denetim uzmanı tarafından hazırlanan ve riskli yapı tespit raporundaki teknik hataları somut olarak gösteren bağımsız rapordur.
Teknik heyetin 7 kişiden oluştuğunu — 4'ü üniversite öğretim üyesi, 3'ü Bakanlık/Başkanlık personeli — ve en az 5 üyenin katılımıyla toplayıp oy çokluğuyla karar aldığını düşündüğünüzde, soyut bir dilekçeyle bu heyeti ikna etmek neredeyse imkânsızdır.
Teknik mütalaa olmadan itirazlar büyük çoğunlukla reddedilmektedir.
Teknik mütalaa şunları içermelidir:
İtirazın reddedilmesi halinde veya doğrudan dava açmak istiyorsanız aşağıdaki taslağı kullanabilirsiniz.
[İL ADI] NÖBETÇİ İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA
DAVACI: Ad Soyad: …………………………… TC Kimlik No: …………………………… Adres: …………………………… Vekili (varsa): ……………………………
DAVALI: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı / [İl Adı] Altyapı ve Kentsel Dönüşüm İl Müdürlüğü (İstanbul'da: ilgili İlçe Belediye Başkanlığı)
KONU: ……………… tarihli ve ……………… sayılı riskli yapı tespit kararının iptali ve dava sonuçlanıncaya kadar yürütmenin durdurulması talebimizden ibarettir.
YÜRÜTMEYİ DURDURMA TALEBİMİZ VARDIR.
AÇIKLAMALAR:
I. TAŞINMAZA İLİŞKİN BİLGİLER
……………… ili, ……………… ilçesi, ……………… mahallesi, tapuda ……………… ada ……………… parsel sayılı ve ……………… adresindeki taşınmazın malikiyim/malikleriyiz. Taşınmazıma ilişkin olarak ……………… tarihli ve ……………… sayılı karar ile riskli yapı kararı verilmiş; karar ……………… tarihinde tarafıma tebliğ edilmiştir/muhtarlıkta ilan edilmiştir.
(İtiraz yapıldıysa:) Söz konusu karara ……………… tarihinde yasal süresi içinde itiraz edilmiş; itirazımız ……………… tarihinde reddedilerek tarafımıza tebliğ edilmiştir.
II. USULE İLİŞKİN AYKIRILIKLAR
(Varsa: tebligat usulsüzlüğü, yetkisiz kurum kararı, şekil eksikliği)
Riskli yapı tespit tutanağı, 7471 sayılı Kanun'la getirilen düzenlemeye aykırı olarak ……………… şekilde tebliğ edilmiştir. / Muhtarlık ilanı usule aykırı yapılmış, ilan süresi eksiksiz işletilmemiştir.
III. ESASA İLİŞKİN AYKIRILIKLAR
Söz konusu riskli yapı tespit raporu aşağıdaki teknik ve hukuki nedenlerle hukuka aykırıdır:
Bu aykırılıklar, ekteki teknik mütalaa raporu ile somut olarak belgelenmiştir. İdare mahkemesinin bilirkişi incelemesi yaptırmasını talep ediyoruz.
IV. YÜRÜTMEYİ DURDURMA TALEBİ
Dava sonuçlanmadan riskli yapı kararının uygulanması ve binanın yıkılması halinde telafisi imkânsız zararlar doğacaktır:
Bu nedenlerle 2577 sayılı İYUK'un 27. maddesi uyarınca dava sonuçlanıncaya kadar yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini talep ediyoruz.
HUKUKİ SEBEPLER: 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun md. 3, Uygulama Yönetmeliği md. 7-10, 2577 sayılı İYUK md. 2, 27
DELİLLER: Riskli yapı tespit raporu, teknik mütalaa raporu, tapu belgesi, muhtarlık ilan tutanağı, yapıya ait teknik belgeler, tanık beyanları, bilirkişi incelemesi
SONUÇ VE TALEP:
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
karar verilmesini saygılarımızla arz ve talep ederiz.
……/……/2026
Davacı / Davacı Vekili Ad Soyad / İmza
EKLER:
Riskli yapı kararına karşı dava açmak tek başına yıkımı durdurmaz. Yıkımı durdurmak için mahkemeden yürütmeyi durdurma (YD) kararı alınması zorunludur.
YD kararı için iki koşulun birlikte bulunması gerekir:
YD talebi gerekçeli yapılmalıdır. Dilekçeye sadece "yürütmenin durdurulmasını talep ediyorum" yazmak yetmez — neden hukuka aykırı olduğu ve nasıl telafisi güç zarar doğacağı somut olarak açıklanmalıdır.
Önemli: YD talebi dava dilekçesinin başında yer almalıdır. Sonradan ek dilekçeyle yapılan YD talepleri zaman kaybına yol açar. Bina yıkıldıktan sonra dava konusuz kalır.
Ankara, İstanbul ve Antalya'da açılan iptal davalarında YD taleplerinin değerlendirilmesi için Kentsel Dönüşüm Avukatı: Riskli Yapı, Hukuki Süreç ve Haklar rehberimizi inceleyebilirsiniz.
| İşlem | Süre | Başlangıç | Süre Türü |
|---|---|---|---|
| Teknik itiraz | 15 gün | Muhtarlık ilanının son günü | Hak düşürücü |
| Teknik heyet karar bildirimi | 30 gün | İtiraz tarihinden itibaren | — |
| İtiraz reddi sonrası dava | 30 gün | Red kararı tebliğinden itibaren | Hak düşürücü |
| Doğrudan iptal davası | 60 gün | Riskli yapı kararı tebliğinden itibaren | Hak düşürücü |
| Raporun lisanslı kuruluşa iadesi sonrası düzeltme | 30 gün | İade tebliğinden itibaren | — |
Tüm süreler hak düşürücüdür — kaçırılması telafisi olmayan ve uzatılması mümkün olmayan hak kaybına yol açar.
1. Gerekçesiz dilekçe vermek "Binam sağlamdır" yazan dilekçeler teknik heyet tarafından doğrudan reddedilir. Teknik gerekçe olmadan itiraz neredeyse anlamsızdır.
2. Teknik mütalaa almadan itiraz etmek Teknik heyet 7 uzmandan oluşur. Somut teknik belgeler olmadan itirazın kabul şansı çok düşüktür.
3. Yürütmeyi durdurma talep etmemek Dava açıldı, YD talep edilmedi — mahkeme sonuçlanmadan bina yıkıldı. Dava konusuz kalır ve tüm çaba boşa gider.
4. 15 günlük süreyi kaçırmak Muhtarlık ilanının son gününden itibaren 15 günlük süre işler. "Haberim olmadı" geçerli bir savunma değildir.
5. Yanlış kuruma başvurmak İstanbul'da yetkili kurum ilçe belediyeleridir. Bakanlık'a doğrudan başvurmak süreyi kaçırmanıza neden olabilir.
6. İtiraz ile davayı birbirinin önkoşulu saymak İtiraz etmeden doğrudan dava açılabilir. İtiraz reddedilmeden de dava açılabilir. Bu iki yol birbirinden bağımsızdır.
7. YD talebini dava dilekçesine yazmamak "Sonradan ek dilekçeyle yazarım" yaklaşımı zaman kaybına yol açar. YD talebi ve gerekçesi dava dilekçesinde baştan yer almalıdır.
İtiraz etmeden doğrudan dava açabilir miyim? Evet. İtiraz ön koşul değildir. Tebliğden itibaren 60 gün içinde doğrudan idare mahkemesinde iptal davası açılabilir.
İtiraz süreci ne kadar sürer? Teknik heyet, itiraz tarihinden itibaren en geç 30 gün içinde kararını yazılı olarak bildirmek zorundadır.
İtiraz reddedilirse ne yapabilirim? Red kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açabilirsiniz.
Kiracı olarak itiraz hakkım var mı? İdari itiraz yalnızca tapu malikleri veya yasal temsilcileri tarafından yapılabilir. Kiracıların idari itiraz hakkı yoktur; ancak dava açma hakları saklıdır.
İtiraz kabul edilirse ne olur? Riskli yapı şerhi tapudan kaldırılır ve yıkım süreci durur. Yapı riskli yapı kapsamı dışına çıkarılır. Karar, ilgili tapu müdürlüğüne bildirilir.
Birden fazla malik varsa hepsinin imzalaması gerekir mi? Hayır. Tek bir malikin itirazı yeterlidir. Ancak diğer maliklerin de itiraz etmesi süreci güçlendirir.
Teknik mütalaa hukuken zorunlu mu? Hukuken zorunlu değil ama pratikte şarttır. Teknik mütalaa olmadan itirazların büyük çoğunluğu reddedilmektedir.
Dava açarken avukat zorunlu mu? İdare mahkemelerinde dava açmak için avukat zorunluluğu yoktur; ancak teknik ve hukuki sürecin karmaşıklığı nedeniyle avukat desteği olmadan açılan davalarda başarı oranı çok düşüktür.
İnşaat halindeki binaya riskli yapı tespiti yapılabilir mi? Hayır. İnşaat halindeki yapılarda riskli yapı tespiti yapılamaz.
Yabancı uyruklu malik itiraz edebilir mi? Evet. Yabancı uyruklu tapu malikleri de itiraz hakkına sahiptir. Türkiye dışında ikamet edenler vekâletname aracılığıyla itiraz yapabilir.
Kentsel dönüşümde tüm hukuki süreçler hakkında Kentsel Dönüşümde En Çok Merak Edilen 120 Soru 120 Cevap rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Şehirlere göre yetkili kurum ve uygulama farklılıkları kritik önem taşır:
Ankara'da itirazlar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Ankara İl Müdürlüğü'ne yapılır. Teknik heyet genellikle ODTÜ, Hacettepe, Gazi ve Ankara Üniversitesi öğretim üyelerinden oluşur. Heyet teknik açıdan güçlüdür; yüzeysel itirazlar reddedilir. Ankara'daki süreç için → Ankara Kentsel Dönüşüm Avukatı
İstanbul'da Kentsel Dönüşüm Başkanlığı yetki devrini ilçe belediyelerine yapmıştır. İtiraz dilekçesi ilgili ilçe belediyesine verilir; Bakanlık'a doğrudan başvurmak hatalıdır. İstanbul'daki süreç için → İstanbul Kentsel Dönüşüm Avukatı
Antalya'da itirazlar Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Antalya İl Müdürlüğü'ne yapılır. Kepez ve Muratpaşa'da hızlı yürütülen tespit süreçlerinde 15 günlük sürenin kaçırılmaması özellikle kritiktir. Antalya'daki süreç için → Antalya Kentsel Dönüşüm Avukatı
Riskli yapı tespit itirazı, iptal davası ve yürütmeyi durdurma talebi için hukuki destek almak istiyorsanız bizimle iletişime geçebilirsiniz. Ankara, İstanbul ve Antalya'da vekâletname ile uzaktan hizmet sunulmaktadır.
Tüm gayrimenkul ve kentsel dönüşüm hukuku hizmetlerimiz için Gayrimenkul ve Kentsel Dönüşüm Hukuku sayfamızı inceleyebilirsiniz.